گونه‌شناسی اعتقادی و فقاهی توسل در اسلام: مشروعیت و چالش‌ها از منظر مذاهب اسلامی
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 استاد یار جامعة المصطفی العالمیه
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد فقه مقارن جامعة المصطفی العالمیة
چکیده
توسل به درگاه خداوند، با اسما و اوصاف الهی، و همچنین به اولیای الهی در دوران حیات و پس از وفات آنان، از زمان آغاز اسلام و حتی پیش از آن، همواره به عنوان یک رویکرد رایج و محبوب در میان مؤمنان باورمند به خداوند یگانه شناخته شده است. مثال‌های روشنی مانند توسل فرد نابینا به پیامبر اکرمj و توسل عمر بن خطاب به عموی پیامبرj، یا توسل مردم به قبور ائمه اهل‌بیت( و دیگر بزرگان، مؤید این واقعیت هستند. سیره مسلمانان در طول تاریخ نیز بیانگر این است که ایشان همواره به این شیوه‌ها برای جلب رضایت الهی متوسل شده‌اند، چنان‌که قرآن کریم در آیه‌ای فرموده است: “وابتغوا إلیه الوسیله”. با این حال، ظهور فرقه وهابیت به بروز اختلافات چشمگیری در این زمینه میان مسلمانان منجر گردید. عالمان برجسته از هر دو طیف شیعه و سنی با دلایل مستدل از مشروعیت توسل دفاع کرده‌اند. این پژوهش، که با روش کتابخانه‌ای صورت گرفته، به بررسی انواع مختلف توسل و رویکردهای دو گروه اصلی مسلمانان نسبت به این موضوع می‌پردازد و ادله‌ای را که از طرف منکرین جواز توسل مطرح شده، به نقد می‌کشد. در نهایت، این تحقیق نشان می‌دهد که ادعای انکار توسل منجر به انکار آیات الهی و احکام دینی است.
کلیدواژه‌ها
)